Nos libretonan

 

Bai-vota-pakiko-SML03

 

 

 

 

 

 

 

 

Pidi pordon i meresé pordon ta dos kos diferente

Kódigo Penal, ku ta palabra nèchi pa derecho di kastigu, ta stipulá tipo di kastigu pa kada sorto di krímen. E mesun derecho aki ta ofresé na esnan ku a keda komprobá di ta kulpabel na un delito e oportunidat pa pidi pordon pa ku e kastigu ku a duna nan.

Awor ku dos polítiko ku a keda hañá kulpabel na e delito di korupshon dor di tur Korte ku nos konstitushon konosé a pidi pordon, hopi hende ta kana rònt ku un pregunta. Si tin lei ku ta stipulá kastigu, dikon tin otro lei ku ta duna oportunidat pa skapa di e kastigu, ounke ku e delito a keda komprobá? Akaso no ta asina ku a hasi un investigashon i ku tur Korte a husga ku e delito di korupshon a keda komprobá sin ningun duda? No ta asina ku e kastigu ta keda stipulá pa un lei ku representantenan di pueblo den Staten a aprobá? Ademas, den su sentensia ya kaba hues mester tene kuenta ku tur sirkunstansha di e delito i e persona kondená. Dikon anto ofresé un oportunidat mas pa haña pordon?

Segun dikshonario di Papiamentu, pidi grasia, klemensia i pordon tur tres ta hasi un apelashon na e sintí humano di piedat i kompashon. Religionnan konosé tantu kastigu komo miserikòrdia. Un pekadó ta pidi su dios miserikòrdia pa e pikanan ku el a kometé. Ora un yu ku meresé kastigu rekonosé ku e tabata robes, mustra repentimentu, i demostrá ku e lo kambia den futuro, nos tin kompashon. Nos ta redusí e kastigu, kambia esaki den algu otro, òf dun’é dispensashon.

Lei ta salí for di sintí di hustisia i kompashon humano. P’esei e ta apliká kastigu, i e ta duna oportunidat pa pidi kompashon.

Pero lei ta preskribí tambe ku por pidi grasia solamente si ta trata di un delito komprobá den tur Korte, ku un kondena irevokabel ku no por apelá na ningun Korte mas. I pa por haña grasia mester tin sirkunstansha ku hues no por a tene kuenta ku ne den su sentensha, pero ku lo por a resultá den un otro kastigu òf eksonerashon si e tabata konosí. Por ehempel, e persona ta haña un malesa severo, òf e kastigu lo destrosá su futuro.

Tambe por haña grasia ora ehekushon di e kastigu no ta na interes di loke komunidat tabatin na bista ku e lei. E delaster punto aki ta importante. Ta reina un prekupashon grandi den nos komunidat pa tur e aktonan di korupshon den seno polítiko. Un enkuesta resien di UNA ta konfirmá esaki. Ta p’esei, e prosesonan i sentensianan di último añanan, kaminda kantidat di polítiko a haña kastigu, tin aprobashon general di komunidat. Den un situashon asina, grasia por duna un señal robes na komunidat. Si no tin ningun repentimentu pa un delito komprobá, i tòg ta haña pordon, kiko esei ke men? Ku bo por sali liber despues di kometé akto di korupshon komprobá pa hustisia, basta ku bo tin basta peso polítiko?

Pa pidi pordon, un hende mester kuminsá ku rekonosé ku el a kometé un eror. Pasobra si apesar di tur kos un hende ta keda kere den su inosensia, e no ta pidi pordon.

Kousa Komun, 051012

Website design, implementation and maintenance by: